Transferbelasting op lima airport zet luchtvaart in beweging
Op de luchthaven van Lima, Jorge Chávez International Airport, is recent een nieuwe transfertaks ingevoerd. Deze belasting, aangekondigd door Fraport AG – de grootste aandeelhouder van de luchthaven – zorgt voor flink wat onrust onder luchtvaartmaatschappijen. Het gaat om een bedrag van ongeveer €10,50 per overstappende passagier. Waar deze belasting precies over gaat en wat de gevolgen zijn? Ik neem je mee in de situatie en leg uit waarom airlines zich tegen deze maatregel keren.
Wat houdt de transfertaks precies in?
De transfertaks, ook wel TUUA genoemd, geldt alleen voor passagiers die overstappen op Lima. Dat betekent dat je als reiziger die van vlucht wisselt op deze luchthaven extra moet betalen. De belasting is niet verwerkt in je ticketprijs, maar moet je zelf afrekenen via een kiosk op de luchthaven of een apart online portaal. Dit maakt het voor airlines lastig om de kosten direct mee te nemen in hun ticketprijzen.
Lima is een belangrijke hub voor meerdere maatschappijen, waaronder LATAM, de dominante speler in Zuid-Amerika, maar ook voor prijsvechters en grote internationale airlines zoals KLM, Air France en Delta Air Lines. Voor deze maatschappijen is de nieuwe belasting een flinke tegenvaller, omdat het extra kosten met zich meebrengt die niet makkelijk door te berekenen zijn aan de klant.
Airlines houden voet bij stuk
De meeste airlines weigeren om de transfertaks zelf te innen bij passagiers. Ze vinden het onpraktisch en bovendien oneerlijk om deze kosten bovenop het ticket te vragen. Fraport AG noemt de situatie ‘niet ideaal’ en geeft aan dat het het liefst ziet dat de kosten worden toegevoegd aan de ticketprijs. Maar dit is makkelijker gezegd dan gedaan.
De luchtvaartmaatschappijen wijzen erop dat concurrenten in de regio, zoals Bogotá en Panama-stad, geen dergelijke belasting hebben. Dit zorgt voor een scheve concurrentieverhouding, want passagiers kunnen net zo makkelijk via die luchthavens reizen zonder extra kosten. Dat maakt het voor Lima lastiger om aantrekkelijk te blijven als overstappunt.
Gevolgen voor routes en hubfunctie
De invoering van de TUUA heeft directe gevolgen gehad voor het routenetwerk van LATAM. Kort na de aankondiging schrapte de maatschappij diverse routes vanuit Lima, waaronder vluchten naar Curaçao, Orlando in de Verenigde Staten en Florianópolis in Brazilië. Dit zijn routes die vooral bedoeld zijn om feeder-traffic aan te voeren, oftewel passagiers die met kleinere toestellen naar Lima komen om daar over te stappen op de grotere widebody-vluchten richting verre bestemmingen.
LATAM geeft aan dat de marges op deze routes te krap zijn geworden door de extra belasting. De kosten drukken direct op de winstgevendheid, waardoor het niet langer rendabel is om deze verbindingen in stand te houden. Dit is een duidelijk signaal dat de transfertaks niet zonder gevolgen blijft voor de luchtvaart in de regio.
Wat betekent dit voor reizigers en de toekomst?
Voor passagiers betekent dit dat overstappen via Lima duurder wordt en dat er minder verbindingen beschikbaar zijn, vooral naar bestemmingen die afhankelijk waren van feeder-verkeer. Bovendien zorgt het feit dat de belasting niet in het ticket is opgenomen voor een onhandige situatie waarbij reizigers apart moeten betalen, wat de ervaring minder soepel maakt.
Voor airlines is het vooral de vraag of deze maatregel navolging krijgt op andere luchthavens. Er bestaat grote zorg dat Lima een precedent schept waardoor andere hubs ook transfertaksen gaan invoeren. Dat zou de luchtvaartsector in Latijns-Amerika en daarbuiten flink kunnen raken, zeker in een markt die toch al onder druk staat.
De balans tussen inkomsten en concurrentie
Uit ervaring weet ik dat luchthavens altijd op zoek zijn naar manieren om hun inkomsten te verhogen, zeker als ze grote hubs beheren met veel internationale overstappers. Een transfertaks lijkt dan een logische stap, omdat het direct geld oplevert bij passagiers die de luchthaven gebruiken zonder er te blijven. Maar dit moet wel zorgvuldig worden afgewogen tegen het risico dat airlines zich terugtrekken of dat passagiers andere routes gaan kiezen.
De situatie in Lima laat zien hoe kwetsbaar hubs kunnen zijn als de belangen van luchtvaartmaatschappijen en luchthavenexploitanten niet goed op elkaar afgestemd zijn. Uiteindelijk draait het om een goede balans: de luchthaven wil inkomsten, maar airlines willen concurrerend blijven en reizigers verwachten een soepele overstap zonder extra verrassingen.
Voor nu is het afwachten hoe de situatie zich verder ontwikkelt. Of de transfertaks blijft, wordt aangepast of misschien toch weer verdwijnt. Eén ding is zeker: de luchtvaartsector in Lima staat op een belangrijk kruispunt, en de keuzes die nu gemaakt worden, kunnen nog jaren impact hebben op het netwerk en de passagiersstromen.